Pocisk Ch-101 który spadł w Polsce może dolecieć nawet do zachodnich Niemiec
± Prace nad kolejną generacją lotniczych pocisków manewrujących dla nowych bombowców strategicznych-nosicieli strategicznych — nosicieli rakiet, nowego Tu-160 oraz projektowanego B-90, rozpoczęto jeszcze w ZSRR w 1989 roku. r. Nastąpiło to w ramach ustanowionego decyzją rządową z listopada 1987 roku "Programu R-2000" (Rakieta-2000), dotyczącego rozwoju do 2000 roku r. nowej generacji lotniczych pocisków rakietowych.
± Jako pierwszą opracowano koncepcję pocisku Ch-SD z głowicą termojądrową, który miał być następcą Ch-55/RKW-500 (izdielije 120) przenoszonego przez bombowce strategiczne Tu-95 i Tu-160. Projekt nowego pocisku, w tej wersji oznaczonego jako Ch-102 (izdielije 504B), powstał w połowie lat 90., a przygotowania do produkcji rozpoczęto oficjalnie już w 1998 roku. r. Pierwsze testowe odpalenie pocisku z samolotu Tu-95MS nastąpiło w następnym roku.
± Z uwagi na brak finansowania budowę docelowych prototypów i badania kwalifikacyjne przeprowadzono jednak dopiero w latach 2006–2008. Po ich zakończeniu pocisk skierowano do ograniczonej produkcji seryjnej i w 2009 roku r. wydano decyzję o przyjęciu Ch-102 do uzbrojenia. Wariant z głowicą konwencjonalną Ch-101 (izdielije 504A) wprowadzono do eksploatacji najprawdopodobniej w 2012 roku. r. Według oficjalnych rosyjskich opracowań tę wersję przyjęto do uzbrojenia w następnym roku.
± Seryjna produkcja pocisków Ch-101 i Ch-102 jest prowadzona od początku ubiegłej dekady w przedsiębiorstwie MKB "Raduga" w Dubnej. Odnalezione na Ukrainie szczątki pocisków Ch-101 wskazują, że w ich konstrukcji użyto zagranicznych komponentów, przede wszystkim elementów elektroniki podwójnego zastosowania. Do czasu wprowadzenia embarga na Rosję po ataku na Ukrainę komponenty te były kupowane legalnie, obecnie — biorąc pod uwagę, że produkcja pocisków nie została zatrzymana po lutym 2022 roku, r., a wręcz wzrosła — najprawdopodobniej są zdobywanie nielegalnie lub częściowo zastąpione podzespołami rosyjskiej produkcji.
± Produkcja w latach 2009–2019, czyli przez pierwszą dekadę wytwarzania, wynosiła około pięć lub sześć pocisków miesięcznie, czyli około 60–70 egz. rocznie, w dwóch wersjach fabrycznych — izdielije 504A z głowicą konwencjonalną i izdielije 504B przystosowaną do montażu ładunku "specjalnego", początkowo prawdopodobnie jedynie w tej drugiej wersji. W związku z tym zapas w zasobach rosyjskiego lotnictwa w 2020 roku r. można szacować na około 500–650 pocisków obu odmian.
± Prawdopodobnie w latach 2020–2021 rozpoczęto wytwarzanie wersji izdielije 504AP z nowym okładem optoelektronicznym i systemem samoobrony. Najpewniej początkowo w zakładzie w Dubnej poszczególne partie pocisków starszej i nowszej wersji były wytwarzane równolegle. Tempo produkcji w 2022 roku r. było szacowane na osiem pocisków miesięcznie, czyli w całym roku wyniosło około 100–120 egz. (taką informację podał minister obrony Ukrainy). Inne dane wskazywały na zwiększenie tempa produkcji Ch-101 do 25 pocisków miesięcznie, czyli ponad 250 egz. w 2022 roku. r.
± Po rozpoczęciu pełnoskalowej agresji rosyjskiej na Ukrainę nastąpił znaczący wzrost produkcji wszystkich pocisków rakietowych w MKB "Raduga", w tym również Ch-101 w wersji izdielije 504AP, która najprawdopodobniej jest obecnie jedyną wytwarzaną. Wzrost ten nie nastąpił od razu z uwagi na konieczność zwiększenia poziomu produkcji wytwarzanych w Rosji komponentów oraz poziomu importu — legalnego lub nielegalnego — nieprodukowanych podzespołów elektronicznych. Ostatecznie mimo embarga strona ukraińska szacowała poziom produkcji pocisków Ch-101 w 2023 roku r. na 30–40 egz. miesięcznie, czyli około 350–400 rocznie.
± Pociski Ch-101 zostały użyte przez rosyjskie lotnictwo po raz pierwszy bojowo w listopadzie 2015 roku r. w Syrii. Z oficjalnych informacji i nagrań Ministerstwa Obrony Federacji Rosyjskiej wynika, że Ch-101 były przenoszone i odpalane przez bombowce Tu-160 i Tu-95MS, a ich celami były obiekty sił antyasadowskich w Syrii. W ciągu czterech dni odpalono wówczas 48 pocisków. Kolejne ataki przeprowadzono w lutym i listopadzie następnego roku. Ponownie bombowce Tu-95MS atakowały cele w Syrii pociskami Ch-101 w czerwcu i wrześniu 2017 roku. r. Dokładna liczba wystrzelonych w tych atakach Ch-101 nie jest znana, ale należy szacować, że łącznie zużyto około 35 pocisków, zatem w sumie w atakach w Syrii wykorzystano około 90 pocisków Ch-101.
± Według danych ukraińskiego wywiadu w przededniu pełnoskalowej agresji na Ukrainę w zasobach Sił Zbrojnych Federacji Rosyjskiej znajdowały się około 444 pociski Ch-101 oraz starsze i nieprodukowane Ch-555 i Ch-55SM. Do końca 2022 roku r. rosyjski przemysł miał wyprodukować około 290 kolejnych Ch-101. W pierwszym roku wojny Rosjanie wystrzelili na Ukrainę większość posiadanego zapasu, więc na początku 2023 roku r. — według podanych do publicznej wiadomości danych ukraińskiego wywiadu — w rosyjskim arsenale miało pozostać zaledwie 118 egz. Ch-101. Z kolei według podsumowania opublikowanego przez ukraińskie Siły Powietrzne od początku wojny rosyjskie bombowce Tu-95MS i Tu-160 odpaliły 1430 pocisków manewrujących Ch-101 oraz Ch-55 i Ch-555, z których komponenty Sił Zbrojnych Ukrainy zniszczyły 1104.
± Biorąc to pod uwagę, w końcu 2023 roku r. Rosjanie, oszczędnie dysponujący w drugiej połowie roku pociskami Ch-101, mieli zgromadzić ich nieco ponad 300. Po atakach wykonanych na przełomie roku według dostępnych danych w rosyjskim arsenale pozostawało na koniec stycznia 2024 roku r. około 150 egz. Ch-101.
± W całym 2024 roku r. rosyjskie lotnictwo miało natomiast użyć 843 pociski rodziny Ch-101/555/55, z których ukraińska obrona powietrzna miała zestrzelić 689. Z kolei 2025 roku r. użyto 730 pocisków Ch-101 (zapasy starszych pocisków uległy wyczerpaniu), z których siły ukraińskie unieszkodliwiły 598.
− Konstrukcja pocisku i warianty